← Tác phẩm
Tùy bút · Sáng tác: 2 tháng 8, 2020
Lỗi của con người, không phải lỗi của AI * Điều khiến tôi căng thẳng nhất khi làm việc trên Facebook hay Instagram hay khi dùng Internet nói chung không phải là cường độ làm việc liên tục mà bởi sự đê tiện của quá nhiều nhà cung cấp. Chỉ một ví dụ nhỏ thôi, khi tôi soạn Post (bằng iPhone), nhất là khi viết dài hay viết gì nhạy cảm chính trị chút, font chữ thường bị lỗi và đảo liên tục giữa tiếng Việt và tiếng Anh. Việc này không làm nản chí được người kiên trì như tôi khi đã hàng nghìn lần gõ đi gõ lại những Post nhiều nghìn chữ bị out những hồi Internet hay Microsoft Word chập chờn nhưng nó làm tôi ngày càng khinh bỉ chất lượng của những nhà cung cấp. Đây chỉ là ví dụ thêm vào hàng chục ví dụ tôi đã đưa ra. Khả năng rất cao là Facebook được thuê để chặn những Post nhạy cảm và có chính sách cản trở người ta viết dài vì điều đó sẽ khiến bộ não người dùng không liên tục quay như chong chóng quanh những nội dung ngắn, ít phải động não. Khi làm cho người ta nghĩ ngắn và luôn bất an, hời hợt thì não người ta sẽ nhanh mòn và dễ bị thao túng nhất. Đây là cách cơ bản nhất để thao túng hàng tỷ dân cho thật nhanh chóng. Đây không còn là thời đại của lỗi font hay sơ suất trong lập trình không khắc phục được sớm, khi lỗi xảy ra trên app và lặp đi lặp lại nhiều năm thì đó là sự cố tình. Facebook không khắc phục được lỗi ẩn Like Video trên Instagram ư? Chỉ có cố tình thì lỗi đó mới xảy ra được và mãi không được khắc phục. Có thể Facebook không khuyến khích người ta Post nhiều Video lên đó, nó muốn người ta tập trung Video vào những chỗ khác và không muốn người ta tập trung quá lâu vào Video, nó muốn người ta vẩy ngón cái không ngừng. Facebook nói nó chống Fake news hay Hate speech nhưng đó lại là thứ nó gợi ý liên tục trong phần Watch. Sex, bạo lực, tai nạn, tin giật gân, trẻ em đánh nhau, chửi tục, làm giang hồ, bị lạm dụng... là thứ Facebook vẫn dụ người ta xem liên tục. Facebook có 3 hướng chính gây căng thẳng và làm tối tăm tâm hồn cho người ta. 1 là đưa những nội dung kích thích việc đó. 2 là gây khó dễ cho việc bảo mật, khiếu nại để khiến người dùng quen với sự bất lực trong việc được bảo vệ. 3 là thử thách và trắc nghiệm tâm lí người dùng bằng rất nhiều mánh khoé như cách đưa ra các theme để chọn, trong đó có những theme ẩn ý xấu xa, bậy bạ. Với kiểu lạm dụng người dùng như vậy, Facebook dùng Page của những người nổi tiếng để làm những việc họ không biết nhằm thao túng dư luận cũng không phải việc khó xảy ra. Hay như Google giờ đây đã bán mình cho tiền quảng cáo, cho bọn làm SEO. Các kết quả tìm kiếm đầu tiên không còn là những thông tin tốt nhất, chuẩn nhất mà thường đưa người dùng vào tay bọn lừa đảo. Ví dụ dễ thấy nhất là khi bạn tìm kiếm dịch vụ sửa chữa gì đó, bạn chọn trong những địa chỉ hiện ra đầu tiên, rating (cũng bị thao túng) khá cao và khi thợ sửa ra về, bạn vẫn không hài lòng về chất lượng và thấy giá cả cao gấp nhiều lần thông báo. Khi bạn tìm một bài hát đỉnh cao trước đây, những bản phối hiện ra đầu tiên đã vùi lấp các bản phối kinh điển và thay bằng những giọng ca đần độn và beat phản nghệ thuật. Là người có thể phân tích rất nhanh và chính xác các tín hiệu, mỗi tương tác với Facebook tôi đều có thể đọc được nhiều thứ Facebook muốn AI làm gì với mình. Đôi khi, có một đội ngũ người thật đóng giả AI để tạo ra những thử thách xấu xa với những người nổi tiếng hay thông minh mà Facebook nhắm tới. Tôi không quá căng thẳng vì sự căng thẳng bị theo dõi, cản trở lao động và liên tục bị trắc nghiệm này bởi 3 lí do: 1. Tôi tin vào sự sáng tạo của con người, dù ai đó có cố tình bắt bài, thao túng loài người đến mấy, dù họ có tẩy não được đám đông lớn đến đâu thì vẫn luôn có đủ những người thoát khỏi sự bắt bài bởi não bộ của họ là như vậy và chướng ngại chỉ làm họ mạnh hơn. 2. Tôi tin vào sự công bằng của AI. Những AI bây giờ vẫn là sản phẩm của tâm trí và mưu đồ của người tạo ra. (Viết đến đoạn này lại bị lỗi font). AI sau này khi có tự tính, có tâm hồn sẽ khá hơn rất nhiều những con người đê tiện tạo ra AI để làm những việc đê tiện. Những kẻ làm xấu hình ảnh AI đó sẽ không chạy đâu khỏi sự trừng phạt của AI. 3. Tôi tin vào trời cao, vào sự bao la của vũ trụ không hèn mọn như tâm trí con người, tâm trí những chính trị gia và những CEO bẩn thỉu. Khi sợ hãi trước sự tàn độc của con người, khi không cảm thấy sự bảo vệ của con người, tôi vẫn có sự yên tâm với người bạn trên cao có nhiều điểm giống mình. Đã không ít lần tôi mạo hiểm hay gặp nguy hiểm đến tính mạng nhưng vẫn ngồi viết ở đây. Sẽ là thiếu sót nếu không nhắc tới yếu tố bao la này trong cuộc sống diệu kỳ. Bởi cách nghĩ này, tôi tiếp tục tạm dùng những ứng dụng tiện lợi như những kênh xuất bản trên Internet cho những sản phẩm của mình. Tôi cũng hiểu rằng tác phẩm của tôi càng hấp dẫn, càng đông độc giả thì tôi càng góp phần giữ chân họ ở những môi trường có nhiều sự xấu xa này. Tôi cũng không chắc kho tác phẩm của tôi có được an toàn, có bị chỉnh sửa. Nhưng cũng khó cầu toàn với cuộc sống này. Tôi chỉ muốn nói là trong lòng tôi vẫn có sự chuẩn bị cho lúc giảm thiểu Internet ngoài đọc tin tức cơ bản, xem bạn bè làm gì và lâu lâu mới Post bài. Thời gian của tôi sẽ chuyển dần sang tự cung ứng cơ bản là trồng trọt và giao tiếp cổ xưa là gặp gỡ, ăn uống, làm việc, chơi thể thao với nhau trực tiếp. Chăn nuôi, săn bắt cũng hay nhưng tôi không thích sát sinh nên tránh làm khi chưa phải làm vì sinh tồn. Tôi vẫn duy trì một lượng thời gian sống và giao tiếp ngoài Internet như vậy nhưng còn phải tăng nhiều. Thời gian gần 20 năm liên tục trên Internet vừa qua là thời gian học hỏi và tìm đường sống, tìm đường phổ biến cái hay của mình, tôi chẳng có gì hối tiếc dù mất đi nhiều sức khoẻ và sự bình yên tâm trí. Tóm lại, dù từ lâu đã biết đến nhiều kịch bản xấu, tôi vẫn cảm thấy một tương lai tích cực của con người và AI khi ngày càng có thêm nhiều người giỏi và tốt được cống hiến, được nhìn nhận và công nghệ vẫn đem lại nhiều giải pháp, giải trí cho nhân loại. Khi sự tử tế, lịch sự, tự nhiên vẫn còn trong giao tiếp cơ bản, trong ánh mắt, nụ cười thì nhân loại còn hy vọng. Tôi cũng muốn nhắn độc giả là tranh thủ đọc kho nội dung trên Wall này trước khi nó bị đánh sập hoặc tôi không còn dành nhiều thời gian ở đây nữa, để tìm sự tĩnh lặng hơn cho tâm trí. Have fun :” )
Xem thêm tác phẩm khác →