Khiêm tốn là gì?
Khiêm tốn là cái người ta thường thể hiện khi được ngợi ca. Ví dụ: Khi người ta khen ?oanh đẹp trai quá!?, người khiêm tốn sẽ trả lời: ?oChị cứ đùa. Tôi mà đẹp trai thì Trư Bát Giới đã trở thành tài tử điện ảnh rồi?. Người kia bảo: ?oThì đã đấy thôi?. Người khiêm tốn sẽ khiêm tốn đáp: ?oChị nói vậy làm tôi xấu hổ quá! Chứ so với chị thì sao tôi đẹp trai bằng?.
Cái đức tính khiêm tốn ấy được hình thành trong mỗi con người hầu hết là do tác động của đời sống xã hội, do ảnh hưởng của các quy tắc đạo đức, do sự quy định của khuôn phép, nề nếp... Còn đối với con người ấy thì tính khiêm tốn đã là máu thịt khi anh sinh ra: ?oNhân chi sơ, tính khiêm tốn?. Người ta vẫn giễu những kẻ đạo đức giả: ?oMột lần khiêm tốn bằng bốn lần tự kiêu?. Còn với anh, ?omột lần khiêm tốn bằng bốn lần khiêm tốn của người khác?. Đó là một sự khiêm tốn thực lòng chứ không phải là lễ giáo tầm thường. Anh sống và làm việc theo chủ nghĩa khiêm tốn: ?oKhiêm tốn, khiêm tốn nữa, khiêm tốn mãi, khiêm tốn mãi mãi, khiêm tốn kinh hãi?. Nói là nói thế, anh không hề là một người khiêm tốn một cách máy móc đến độ làm trò cười cho thiên hạ. Mỗi biểu hiện của anh đều được người ta công nhận: ?oĐúng là khiêm tốn thật. Có tem chống khiêm tốn giả hẳn hoi?.
Đến khổ cho tôi! Tôi đã quen kể những chuyện châm chọc bậy bạ. Cứ mỗi lần kể chuyện gì là tôi lại ngứa ngày bôi vào những câu ba láp. Cả những chuyện nghiêm túc cũng thế. Như chuyện này chẳng hạn. Nghe đến đoạn vừa rồi, chắc các bạn vẫn nghĩ là tôi có ý nói mỉa con người khiêm tốn ấy. Biết làm sao đây! Tôi thành thật xin lỗi đã đánh lạc hướng các bạn. Và thành thật xin lỗi anh. Hãy tha thứ cho tôi.
Đấy! Tôi lại giở cái giọng đó. Biết làm sao đây!
Dù các bạn không tìn vào tôi hay tôi không tin vào chính mình thì tôi cũng xin khẳng định một cách khiêm tốn rằng: Anh ấy là một con người khiêm tốn.
Anh ấy chính là tôi.
Chẳng có gì bất ngờ đúng không. Hẳn sẽ có người chép miệng: ?oBiết ngay mà?. Biết thì cứ biết nhưng tôi cũng cứ phải nói rằng: Tôi khiêm tốn thật đấy.
Cứ ngẫm mà xem...
Cái vốn quý nhất của con người là sức khỏe. Khi được hỏi về khả năng thể dục thể thao tôi sẽ trả lời: ?oCó gì đáng nói đâu. Ở trên cạn thì tôi hậu đậu, chậm chạp như một con báo đen còn dưới nước thì - ôi kể làm gì - tôi cục mịch như một con rái cá?.
Đã có một thể chất vững chắc cũng cần một tinh thần lành mạnh. Để trả lời cái cao đẹp nhất của tâm hồn anh là gì, tôi sẽ không ngần ngại mà đáp rằng: ?oTôi sẽ không trả lời đâu. Nói ra lại bảo tôi không khiêm tốn. Vả lại, cái đức khiêm tốn ấy thì ai cũng biết?. Khéo léo và tế nhị chưa!
Cái còn thiếu duy nhất ở một cơ thể và một tâm hồn lành mạnh là một ?oTình yêu trong sáng?:
Trong như một giọt dương cầm
Sáng như đôi mắt âm thầm lệ tuôn
Hic!
Tôi nhấn mạnh chữ ?omột?. Một thì mới là trong sáng chứ. Tình yêu đến với tôi rất tình cờ:
Một hôm tôi gặp một người
Nàng cầm một đóa hoa tươi một mầu
Một mình đứng một lúc lâu
Một chân nàng mỏi tôi hỏi một câu:
Một hôm mưa gió - một mình em đi đâu?
Nàng cười một nụ - lắc một cái đầu
Em đi tìm một người khiêm tốn số một trên đời
Một lần làm phúc chỉ giùm em một cái anh ơi!
Lúc ấy tôi xúc động quá giơ tay ôm ngực chứ đừng hiểu lầm là tôi tự chỉ vào mình. Tôi chỉ nhắc lại những lời cô ấy nói thôi đấy: ?oAnh quả là khiêm tốn?.
Các bạn thấy không. Tôi đã cố lái câu chuyện sang một hướng khác để trốn tránh sự khiêm tốn mà không nổi.
Bất lực các bạn ơi!
Đành kết thúc câu chuyện tại đây. Chúc các bạn ngủ ngon và tiêu hóa tốt.
2001