Nhà ở xã hội chất lượng cao (Bài viết cho trăm năm) Khi quyền lực tập trung vào công an như hiện nay và họ đang chơi với Vin thì khả năng cao là nhà ở xã hội sẽ được xây nhiều hơn bao giờ hết. Bất động sản đang là dòng tiền chủ đạo trong nền kinh tế và việc thổi giá đang tạo quả bong bóng khổng lồ như năm 2007. Nhà ở xã hội là phương tiện có thể giúp điều tiết giá, để dòng tiền bất động sản không bị đọng và làm vỡ cả nền kinh tế do mất thanh khoản, siêu lạm phát. Nhưng chính nhà ở xã hội vẫn đang có xu hướng bị thổi giá ngày một cao, việc này đang bịt nốt lối thoát cho nền kinh tế và nhiều người đang lo sợ năm 2026 kinh tế còn lún sâu hơn nữa. Cần có một nhận thức thông thái hơn trong chính phủ, nhất là những người công an, về nhà ở xã hội và tầm nhìn cho kinh tế nói chung. Đọc bài này, các vị sẽ có thêm tầm nhìn và hướng đi tốt hơn cho mình, cho dân nếu thực sự kiến tạo đất nước. Có tư duy hệ thống kết nối nhiều mặt của đời sống (vốn là những thứ luôn liên đới) và có tầm nhìn xa mới có thể thực sự xây dựng “kỷ nguyên vươn mình”. Chơi với Vin thì có thể học được tư duy mô hình tập đoàn bành trướng, cách huy động vốn khổng lồ, cách xây nhanh nhà chất lượng trung bình và cách làm truyền thông thao túng. Nhưng cơ bản chỉ có vậy, sự thiếu tuân thủ tiêu chuẩn cộng đồng, tiêu chuẩn chất lượng, không có công nghệ lõi cùng đống nợ khổng lồ vì chính những lí do đó không làm chất lượng sản phẩm, dịch vụ của Vin đi lên, đi xa được. Vin chỉ còn kết nối quyền lực kiểu tư bản đỏ nhưng khi chính những người đỏ muốn làm kinh tế, họ chỉ dùng Vin để học cho bước đầu chập chững, ngày Vin bị kick luôn treo lơ lửng. Thiếu Vin không làm nền kinh tế sập, chỉ chia thêm cơ hội và vốn cho những người làm chuẩn hơn, đưa Việt Nam thành nền kinh tế thị trường đúng nghĩa hơn. Đây chỉ là những phân tích kịch bản khả năng cao là sẽ xảy ra qua những thông tin hàng ngày. Mọi thứ trong cuộc sống đều phát ra tín hiệu, chỉ là nhận biết và tổng hợp, phân tích các tín hiệu đó như thế nào. Bài viết này không dành để chỉ trích công an hay Vin mà cơ bản là để chỉ đường. Từ khoá của bài viết này là [nhà ở xã hội do công an chỉ đạo], là điều đang được triển khai ngày càng nhiều. Phát triển nhà ở xã hội hiện nay ẩn chứa rất nhiều rủi ro vì đây là một lĩnh vực mới với công an không có nhiều chuyên môn làm kinh tế. Nhưng đây cũng có thể là một cơ hội cải thiện bộ mặt đô thị, giải toả ùn tắc, thích ứng thiên tai và quy hoạch lại hạ tầng đạt sự thông minh cho nhiều năm sau. Điều kiện tiên quyết để làm được điều này là phải nhìn sâu vào quy hoạch của thế giới để học về tầm nhìn, tiêu chuẩn và chất lượng; dùng đúng người để đảm bảo được tầm nhìn, tiêu chuẩn và chất lượng. Vế thứ 2 mới là khó nhất vì công an làm trái nghề và ít bị giám sát rất dễ gây ra rối loạn về quy hoạch, tăng đầu cơ, lợi ích nhóm làm bong bóng bất động sản vỡ nhanh hơn. Cho nên, muốn không hỏng việc, muốn để lại danh cải cách thì phải minh bạch, phải để dân và AI giám sát như tiêu chuẩn cốt lõi. Chủ yếu những người giỏi có chuyên môn sẽ phải đi thuê nên nhiệm vụ cơ bản của chính phủ hay công an, quân đội là đảm bảo thuê đúng người giỏi và giám sát chuẩn, tránh cho công việc sự thao túng quyền lực hay truyền thông vốn là thứ lấp liếm chất lượng, tích luỹ sụp đổ. Khi nhìn vào thế giới, có thể nhìn vào Barcelona. Việt Nam cũng từng có quy hoạch ô bàn cờ nhiều hướng thoát cho giao thông, lũ lụt trước khi bị lấn chiếm bít dần. Để mở lại những ô bàn cờ thì có thể làm cuốn chiếu từng ô vuông. Mỗi ô vuông xây bốn mặt là chung cư, ở giữa là công viên, hồ điều hoà. Nhiều hồ bị lấp là nguyên nhân lớn khiến nước không có đường thoát, trữ. Có thêm nhiều nghìn hồ kết nối thông minh trong các ô bàn cờ sẽ thoát ngập và kịp thích nghi với nước biển dâng, xả đập. Mỗi ô bàn cờ hoàn thành có thể chứa lượng người gấp nhiều chục lần nhà đất nền trên cùng một diện tích. Nếu mỗi ô bàn cờ là một khu đô thị mini có chất lượng xây dựng, chất lượng sống cao, đền bù có lợi cho người dân, cấp ngay sổ đỏ thì thay vì cưỡng chế hay ăn cướp, hoàn toàn có thể thu hút người dân tự nguyện di dời đến để làm nhanh các ô bàn cờ tiếp theo. Nhà mặt tiền được đổi lấy nhà mặt tiền hoặc sàn thương mại với diện tích nhiều hơn cùng nhiều ưu đãi cho hoạt động thương mại. Mỗi ô bàn cờ như đô thị mini chất lượng có thể biến nhà ở xã hội thành một khái niệm chất lượng cao, giá mềm, phục vụ người dân đúng nghĩa. Và chính giá mềm của mô hình nhà ở xã hội đáng sống sẽ giúp mô hình lan rộng, mở thêm các phân khúc, giúp xây dựng cuốn chiếu thay thế nhà ở lụp xụp, nhà đang xuống cấp khắp nơi nhanh hơn. Nếu làm chuẩn, minh bạch, vì dân, đảm bảo “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra”, hoàn toàn có thể nhanh chóng Barcelona hoá các đô thị và vùng ven. Chính sự trải rộng mô hình chất lượng này giúp giảm chi phí giải toả, đền bù, xây dựng để bình ổn giá bất động sản, giúp sống lại các phân khúc khác. Sau đó chính giá bất động sản sẽ tự tăng thực chất, biến bất động sản thành lợi thế cạnh tranh với thế giới khi thu hút nhu cầu quốc tế. Bộ mặt và dòng chảy bất động sản sẽ hoàn toàn khác trước do được nâng cấp và kết nối thành những thành phố thông minh, thành hệ sinh thái đa dạng văn hoá toàn quốc, toàn cầu, tràn ngập các nhãn hàng quốc tế và hàng Việt Nam chất lượng cao, đáng sống tầm thế giới. Lúc đó người không có tiền để có bất động sản ở đô thị vẫn có thể mua trả góp nhà, chung cư chất lượng để sống hạnh phúc, phát triển ở vùng ngoại vi. Bởi vì, lúc đó quốc gia đã thực sự biết tối ưu hoá xây dựng và đảm bảo quyền con người. Để đạt được viễn cảnh này, xin lưu ý lại, các ông phải thuê được đúng người giỏi có danh dự trong và ngoài nước, quy trình giám sát phải đầy đủ, tích hợp AI minh bạch. Vậy mới có bản thiết kế tính trước cả trăm năm, sẵn sàng tích hợp hệ thống ngầm, giao thông trên không. Và quan trọng nhất để giữ uy tín, có được lòng tin, phải giám sát được kỹ càng từng bước triển khai, giảm thiểu hỏng hóc, mất an toàn. Có các ô bàn cờ như những khu đô thị với công viên, hồ nước, tiện ích đầy đủ, nhiều hộ kinh doanh, nhãn hàng thì người dân tự giảm nhu cầu xách xe ra đường, kết hợp lối thoát ô bàn cờ, hết tắc đường, khỏi cần cấm xe. Tất cả xe bus tập trung hết vào 1, 2 làn bên phải, có cầu vượt khi qua điểm giao cắt, đi tốc độ tối đa cho phép. Nếu điều hành thông minh, 1-2 phút có 1 chuyến đi khắp nơi, lái xe chuẩn chỉ, người dân thấy rất tiện lợi, dễ chịu và rẻ là đã giải quyết được ùn tắc rồi. Taxi, xe tự lái không bị xe bus uốn lượn cản trở cũng có thêm đường để chạy. Người dân tha hồ đi chơi, đi nhậu không lo thổi nồng độ, thành phố sẽ sáng đèn lâu hơn, năng động, thu hút du lịch hơn, ngày càng biến Việt Nam thành nơi đáng sống top đầu. Để làm được điều này, vẫn xin nhắc lại lần nữa để nhớ kỹ, thì chất lượng sống và sự an toàn của người dân phải được đặt lên hàng đầu, quyền của người dân trong các chung cư, khu đô thị phải được soạn thảo kỹ càng và đảm bảo. Phí dịch vụ, điện nước phải do AI quản lí, công khai thuật toán và có các bên giám sát độc lập. Phải ra được quy trình điều hành chuyên nghiệp, có nhân tính để người dân không bị lùa gà vào các chuồng chung cư và thất vọng cay đắng. Ban quản lí phải chuyên nghiệp, theo luật chuẩn chỉ, phục vụ và bảo vệ cư dân, sai là đi tù. Khi có quy hoạch tổng thể, quy chuẩn xây dựng và đội ngũ thanh tra mạnh, mở rộng đấu thầu xây dựng, quản lí, cung ứng cho các ô bàn cờ ở khắp nơi sẽ làm nền kinh tế và an sinh xã hội vô cùng lớn mạnh, nhiều nghề nghiệp. “An cư, lạc nghiệp”. Việt Nam chịu chiến tranh quá lâu, rồi thời bình lại bị lãi suất ngân hàng cao, siết nợ sớm, các bên bòn rút, thuế phí quá nhiều. Con người có quá ít điều kiện, nguồn vốn để chuyên nghiệp hoá. Đến từng vận động viên cũng chịu cảnh này nên dễ bán độ và ít kỷ lục, khó tạo động lực thể thao cho người dân tích cực nâng cao thể trạng vốn là điều kiện quan trọng cho năng suất và sức bền của nền kinh tế. Môi trường trong lành, sân tập khắp nơi, các giải thi đấu trong và giữa các ô bàn cờ cũng có thể cải thiện vượt bậc thể trạng và thành tích thể thao của người Việt Nam. Mỗi người dân xứng đáng được tạo điều kiện để có thể trạng tốt hơn, có môi trường để yên tâm sống, học tập, làm việc và giải trí trong nền kinh tế thị trường cân đối lại cơ hội cho mọi người. Nền tảng này mới có thể giúp từng cá nhân chuyên nghiệp hơn, tạo nên một xã hội đa ngành nghề, nhiều nhân tài tử tế, có sức cạnh tranh, kết nối với thế giới và giải được bài toán đầy rủi ro vỡ bong bóng của phân lô bán nền. Nhà ở xã hội nếu thổi giá sẽ càng làm vỡ nhanh bong bóng này. Tôi không chắc các vị có hiểu được lộ trình tốt đẹp, văn minh và giàu có cho toàn dân bao gồm các vị này không. Nhưng tôi cứ để đây, biết đâu lịch sử đã đến giai đoạn có thêm lãnh đạo thông minh, tử tế, hiểu được phải phát triển để kịp kết nối và cạnh tranh với thế giới. Chính sách chuẩn, con người thực thi chuẩn thì sẽ tạo ra cơ chế cho cả trăm triệu người dân đua nở tạo nên cường quốc. Không làm được việc đó chỉ là do không có trình độ kiến tạo được cho mỗi người dân ghi bàn mà thôi. Phải tâm niệm và tuân thủ logic này mới có tầm nhìn xa và danh dự nghề nghiệp. Về quyền lợi của các vị thì khi dân giàu nước mạnh, kiểu gì các vị chả giàu, lại được tin yêu. Được tin yêu mới là thứ người thừa tiền thiếu nhất. Và thực sự được tin yêu mới nên người được chứ.