Nói chung cứ thành phe là nguy hiểm cho cái tôi, kể cả "phe nước mắt". Bởi vì, có thể cái tôi có những cái chung với đặc điểm, tư tưởng của phe nhưng không phải mọi đặc điểm, mọi tư tưởng đều chung. Cá tính mỗi người không thể trùng khít với phe tính. Nhưng một cá nhân theo phe thì thường phải phe hóa toàn bộ cái tôi theo phe tính. Phải chịu bị nhân danh cho mục đích, thương hiệu của phe. Mà cái phe tính các thành viên chấp nhận bị phe hóa theo đó khéo lại là sự tôi hóa cái phe một cách khôn khéo của trưởng phe (hoặc kẻ đứng sau dựng lên và thao túng trưởng phe danh nghĩa). Trưởng phe ở đây có thể là một nguyên thủ, một giám đốc, một ông bầu, một hiệu trưởng, một lớp trưởng hay đơn giản, một người chủ gia đình. Đồng hồ đo bi kịch của thế giới nhích dần lên mỗi khi có thêm một chức trưởng phe (chủ trò) rơi vào tay kẻ giả dối, bá quyền. Cũng có trường hợp trưởng phe là người có tâm, có tài, có tư tưởng dân chủ. Theo đó, phe hóa theo cái tôi của trưởng phe là sự nâng cấp cái tâm, cái tài và tư tưởng dân chủ của các cá nhân trong phe. Bằng cách đó, phe hay mỗi cá nhân trong phe trở thành một phương tiện để phổ biến, cộng hưởng, mở rộng cái tâm, cái tài và tư tưởng dân chủ. Nghe cũng có vẻ hợp lí. Nhưng sự hợp lí chỉ có thể duy trì với 3 điều kiện tiên quyết - 3 luật chơi nuôi dưỡng tính lành mạnh của trò chơi: 1. Trưởng phe ngay từ đầu đã phải biết tạo ra luật chơi thông minh kiềm tỏa quyền lực của chính mình và những trưởng phe tương lai khi thấm nhuần chân lí này: bất cứ ai cũng ít nhiều khát khao quyền lực. “Quyền lực dẫn đến sa đọa. Quyền lực tuyệt đối dẫn đến sa đọa tuyệt đối”. 2. Trưởng phe ngay từ đầu đã phải biết sức ép khổng lồ dồn lên mình: “Quyền lực càng cao, trách nhiệm/tài năng càng phải lớn”. Chưa kể, miếng mồi quyền lực càng to, sự đố kị, đấu đá càng lớn. Chính sức ép này tạo nên sự mệt mỏi, cô đơn do phải liên tục sáng tạo, chịu trách nhiệm trong cống hiến; mưu lược trong cạnh tranh quyền lực. Sự mệt mỏi, cô đơn này bắt đầu dẫn đến tha hóa. Từ tha hóa đến sa đọa chỉ là một cái phẩy tay. 3. Trưởng phe ngay từ đầu đã phải biết xây dựng văn hóa phát triển giá trị của người khác, tìm kiếm hiền tài thay thế mình. Tức là, khi bắt đầu đặt chân vào con đường quyền lực đã phải tính đến sự chuyển giao quyền lực; do hiểu rõ quy luật ở 1 và 2: không ai không hao mòn, tha hóa, sa đọa trong cám dỗ và sức ép quyền lực. Nếu không sớm tìm được tiếng nói phản biện, sẽ đến lúc không còn khả năng phản biện bản thân và chìm đắm trong sa đọa. Tôn trọng quy luật “tre già măng mọc”, duy trì tiếng nói phản biện thể hiện lòng nhân và hiểu biết về quá nhiều bi kịch do phe phái và các trưởng phe khác không tuân thủ các quy luật này tạo ra. Nhưng thường thì quyền lực trưởng phe quá lâu do lòng nhân không có ngay từ đầu hoặc có nhưng tàn tạ dần mà không có sự thay máu sẽ dẫn đến tha hóa. Và toàn bộ phe đó có nguy cơ trở thành phe hóa một cái tôi đang tha hóa. Điều này có thể xảy ra với bất cứ phe nào, kể cả "phe nước mắt". 06.2009