Ukraina và Việt Nam * Việt Nam là một nước độc lập nhưng từ bao lâu nay Trung Quốc vẫn chưa từ bỏ dã tâm muốn nuốt Việt Nam. Việt Nam thấy mình nhỏ hơn nên đề nghị sự bảo kê của Mỹ. Mỹ đồng ý, cho thêm tàu chiến quanh biển Đông là nơi Việt Nam hay bị đe doạ chủ quyền biển đảo. Trung Quốc nói mày không được cho Mỹ đi trên vùng biển của mày gần vùng biển của tao vì điều đó đe doạ an ninh nước tao. Việt Nam vẫn phải nhờ Mỹ bảo kê vì thấy Trung Quốc đã nuốt Hoàng Sa và nhiều đảo nhỏ của Việt Nam. Bên cạnh đó, Trung Quốc liên tục có các hoạt động quân sự quanh Hoàng Sa, Trường Sa, lại đã có ít nhiều cơ sở trên và bên cạnh vành đai thứ 2, sát đất liền của Việt Nam là 3 đặc khu Vân Đồn, Bắc Vân Phong, Phú Quốc. Trung Quốc cũng đã có cảng quân sự Ream ở Campuchia gần Phú Quốc. Từ Hoàng Sa nơi Trung Quốc đang đóng quân cũng dễ kết nối với Bắc Vân Phong. Đường bay từ Vân Đồn sang Trung Quốc đã có, bất chấp việc Luật đặc khu bị hoãn lại vì người dân Việt Nam biểu tình phản đối mạnh mẽ. Người Việt Nam yêu nước hay muốn hoà bình không thể chấp nhận Luật đặc khu vì tạo ra đặc khu ở vành đai sát đất liền nối Bắc Trung Nam như vậy là mở toang cơ hội cho Trung Quốc vào với luật riêng, đe doạ an ninh quốc gia. Vào được các đặc khu là Trung Quốc có thêm một gọng kiềm bao quanh đường bờ biển. Chỉ có mù mới không thấy và cố tình bán nước mới phớt lờ nguy cơ nhãn tiền bị bọc cả đường bờ biển bởi tận 2 vành đai, chưa kể đất liền đã bị Trung Quốc áp sát từ nhiều phía. Có một giả sử như thế này và đây cũng là một kịch bản với xác suất xảy ra không nhỏ nếu người Việt Nam không nhận thức rõ vấn đề là Nga đang xâm lược Ukraina: Một ngày nọ, Trung Quốc đã chắc chân ở các đặc khu và cố tình tạo ra một số xung đột với Việt Nam. Khi những xung đột này làm truyền thông hai nước sôi sục, Trung Quốc tuyên truyền phải sáp nhập Việt Nam vào “mẫu quốc” hay “dạy cho Việt Nam một bài học” như không ít người Trung Quốc vẫn tin phải như vậy. Rồi Trung Quốc cho rất đông quân đến sát các vùng biên giới trên đất liền và trên biển. Việt Nam thấy vậy đề nghị Mỹ và phương Tây cho quân đến nhiều hơn để bảo vệ. Trung Quốc bèn nhanh chóng ký sắc lệnh công nhận vài quốc gia tự xưng ở vùng biên nào đó hay trên các đặc khu. Rồi lấy cớ Việt Nam gọi Mỹ và Phương Tây vào đe doạ chủ quyền Trung Quốc cũng như đe doạ hoà bình của các quốc gia mới ở vùng biên hoặc trên đặc khu, tiến đánh Việt Nam. Lúc đó ai nói không phải Trung Quốc xâm lược Việt Nam? Trong viễn cảnh này thì sự bá quyền và chiến thuật đâu khác nhiều so với Putin muốn nhập Ukraina về “mẫu quốc” nhưng cấm Ukraina nhờ NATO bảo vệ để giữ chủ quyền. Nga âm thầm cho đặc nhiệm chiếm đảo Crimea năm 2014 khi chính trường Ukraina đang náo loạn thì các đặc khu của Việt Nam cũng có thể mất như vậy. Chiếm được Crimea rồi, Nga tài trợ cho lực lượng ly khai vùng Donbass miền Đông Ukraina liên tục chiến đấu với quân chính phủ Ukraina. Ngày 21/2/2022 vừa rồi, Nga ký sắc lệnh công nhận độc lập của các nước Cộng hòa Nhân dân Donetsk tự xưng và Cộng hòa Nhân dân Lugansk tự xưng ở Donbass. Rồi ngày 24/2/2022, Nga lấy cớ bảo vệ 2 nước này nên phải “phi quân sự hoá Ukraina” và cho quân đánh Ukaraina. Vậy mà vẫn có người nói đây không phải chiến tranh xâm lược. Sở dĩ cộng đồng quốc tế nhanh chóng phản đối, cấm vận Nga và nói “không thể để cuộc chiến tranh xâm lược này trở thành tiền lệ” vì nó là cuộc chiến mới nhất với quy mô lớn trên thế giới. Cuộc chiến này cũng có thể dẫn tới chiến tranh thế giới nếu nhiều mâu thuẫn và tham vọng xâm lược không được tháo gỡ. Mỹ đã tạo ra nhiều “tiền lệ xâm lược” trước đó nhưng ít nhất, Mỹ đang thu hẹp phạm vi chiến tranh và thế giới không nên có thêm những kẻ xâm lược tương tự. Khi Mỹ muốn trở nên nhân đạo hơn thì sẽ có những kẻ muốn tranh thủ bành trướng hơn và đây là thời điểm phải rất cẩn thận để những tiền lệ mới như cuộc xâm lược của Nga lây lan, dễ dẫn tới chiến tranh thế giới. Khả năng cao là Nga sẽ sa lầy kinh tế và quân sự trong cuộc xâm lược Ukraina nếu thế giới hiểu nguy cơ có những nước khác, đặc biệt là Trung Quốc, sẽ noi gương xấu nếu Nga thành công. Sự thất bại của kẻ xâm lược mới là lời cảnh tỉnh rõ ràng nhất cho đồng minh của nó. Thế giới đang rất cần sự đoàn kết của những nước phản đối chiến tranh bằng cả năng lực kinh tế và quân sự cũng như tư tưởng văn minh, yêu hoà bình của người dân. Chính sự kết nối đông đảo và nhiều sức mạnh hơn giữa những người không chọn chiến tranh mới khiến các nước còn giữ tư duy phát triển bằng bạo lực và muốn bá chủ nhận ra: Thế giới không nằm trong tay kẻ ác và họ có thể chịu hậu quả thế nào nếu gây chiến. Đây là thời điểm tốt để tạo nên một liên minh toàn cầu giữa các nước yêu hoà bình, nhất là để có tuyến di cư nhanh chóng và mạng lưới hỗ trợ rộng lớn cho người dân ở các nước có chiến tranh. Và logic ở đây là, nếu bạn là người Việt Nam có não, không có chuyện bạn vừa cho là mình yêu nước, muốn hoà bình vừa cho là Nga không xâm lược Ukraina. Bởi vì, nếu Nga thoát được hình ảnh kẻ xâm lược rành rành, Việt Nam sẽ nằm trong những nước đi tiếp theo của bọn xâm lược. Về chính trị, Việt Nam đang tránh công khai lên án Nga chắc là vì sợ khả năng Nga thành công thì việc lên án sẽ mệt với Nga và Trung Quốc. Còn nếu Nga thất bại thì mang tiếng “kiệm lời” chút cũng không sao. Cũng may là lần này quốc tế nói hộ rồi. Tuy nhiên, vẫn phải nhớ lại cuộc xâm lược của Trung Quốc năm 1979 để phòng bị kỹ càng. Các gọng kìm trên biển và đất liền do Trung Quốc tạo ra là có thật và đang siết lại, không thể không nhìn rõ và nhanh chóng chuẩn bị kỹ giải pháp. Để giữ hoà bình cho đất nước cũng như có sự đa dạng các quốc gia ở những “đặc khu” thì Việt Nam bên cạnh phát triển quốc phòng và có nước lớn bảo kê, cần kết nối với phần thế giới yêu hoà bình tốt hơn, nhanh hơn qua môi trường đầu tư thuận lợi, minh bạch và môi trường sống, du lịch tuyệt vời.