Vần điệu trong bài Bắt nạt
*
Có nhiều bạn nói bài “Bắt nạt” chẳng có giá trị nghệ thuật gì, không có vần điệu hoặc vần điệu ngang phè.
Bạn không hiểu rằng, nói như vậy chính là cung cấp bằng chứng cho người đọc rằng bạn bị mất cảm thụ tự nhiên và cả thất học vì không thấy nổi vần điệu rất rõ ràng, đầy đặn và sắp xếp tinh tế trong văn bản.
Với năng lực như vậy, làm sao bạn nhân danh được được ai về điều đúng đắn hay cảm thụ. May ra là nhân danh được cho những người đã cảm thụ kém còn khoe thái độ sai, coi thường thiên tài như bạn.
Và khi cùng hăm hở chống lại bài thơ, hăm hở nhân danh cảm thụ của trẻ em, của trẻ em lớp 6 dù họ không hề đề nghị, các bạn chỉ tập hợp nên một đám đông sai trái và mất cảm thụ muốn đi càn quét nghệ thuật thực thụ.
Còn nhiều thời gian để các bạn xem nhiều bạn lớp 6 nói gì mà.
Nhiều bạn đang không chấp nhận sự thật là trong hơn 6 năm qua, rất nhiều trẻ em đi học và chưa đi học cũng như nhiều người lớn cảm nhận tự nhiên, dễ dàng vần điệu rất cơ bản và thêm nhiều biến hoá của bài thơ.
Trẻ con bé tí còn cảm nhận rõ vần điệu của bài thơ và việc nhiều em học thuộc lòng dễ dàng là bằng chứng các bạn không theo kịp các em. Đã có vấn đề về cảm thụ rồi, muốn khá hơn thì phải cầu thị lắng nghe hơn chứ.
*
Bên cạnh vần chân ở cuối dòng, vần lưng ở giữa dòng, vần nối gần như tất cả các khổ thơ, còn có những cách tạo nhạc tính khác.
Các từ láy phụ âm đầu như HỌC HÁT, HIP HOP, NHÚT NHÁT, CÁI CÂY hay láy đuôi như BẮT NẠT cũng được sử dụng nhiều.
Biện pháp điệp từ “BẮT NẠT” và “ĐỪNG BẮT NẠT” cũng được sử dụng với tần suất cao giúp kết nối hơn âm thanh của các câu.
Mình sẽ VIẾT HOA những chỗ tạo vần và liên kết âm thanh cơ bản trong bài “Bắt nạt” để bạn thấy rõ hơn.
Chuyện cũ bỏ qua nhưng mà cầu thị, học hỏi để tiến bộ hơn đi bạn ơi.
*
BẮT NẠT
Bắt nạt là xấu lắm
Đừng bắt nạt, bạn ƠI
Bất cứ ai trên ĐỜI
Đều không cần bắt NẠT
Tại sao không HỌC HÁT
Nhảy HIP HOP cho HAY?
Thời gian trong một NGÀY
Đâu để dành bắt NẠT
Sao không ăn mù TẠT
Đối diện thử thách ĐI?
Thử kẻ YẾU làm GÌ
Sao không TRÊU mù TẠT?
Những bạn NÀO NHÚT NHÁT
Thì là giống thỏ NON
Trông đáng YÊU đấy chứ
Sao không YÊU, lại CÒN...?
Đừng bắt nạt người lớn
Đừng bắt nạt trẻ CON
Đừng bắt nạt nước khác
Trên khắp trái đất TRÒN
Đừng bắt nạt mèo, chó
Đừng bắt nạt CÁI CÂY
Đừng bắt nạt AI cả
Vì bắt nạt dễ LÂY
Bạn nào bắt nạt bạn
Cứ đưa bài thơ NÀY
Bảo nếu cần bắt nạt
Thì đến gặp tớ NGAY
Cứ đến bắt nạt tớ
Bị bắt nạt quen RỒI
Vẫn không thích bắt nạt
Vì bắt nạt rất HÔI!
*
Bài tổng hợp về bài “Bắt nạt” cũng đã post, việc chia sẻ, giải đáp mình đã dành cả trăm tiếng đồng hồ với các bạn. Mong các bạn chú tâm dành thời gian đọc kỹ để hiểu giá trị hơn.
Cảm ơn các bạn.
PS: Mình gọi “hip hop”, “học hát”, “cái cây” là từ láy có thể sai với một số quy định mà nhiều bạn được dạy. Mình xin lỗi khi các bạn góp ý trên quy định đó mình chưa hoàn toàn đồng tình. Và các bạn có thể tự điều chỉnh cho đúng khái niệm của các bạn giúp mình.
Bên cạnh đó, có nhiều cách quy định và nhạy cảm với Tiếng Việt mà. Láy có thể hiểu đơn giản là luyến láy, lặp lại. Ở đây, mình dùng “từ láy” để chỉ tính láy âm.
Lâu rồi mình không dùng các khái niệm ngữ pháp nên cũng quên nhiều và không cập nhật. Đây cũng không phải lí thuyết mình đưa ra cho các bạn học sinh mà chỉ là một phân tích nho nhỏ để chỉ ra là bài thơ có vần điệu rất ổn.
Mình cũng xin khuyến nghị từ láy đầu tiên nên xét về mặt âm thanh, sau đó mới là ngữ nghĩa. Tiếng Việt rất quan trọng về mặt tượng thanh. “Hip hop”, “học hát”, “cái cây” là từ ghép, từ mượn nhưng nếu cảm nhận rõ ràng về âm thanh thì có thể thấy đó cũng là những từ có độ láy cao. Một từ có thể là nhiều dạng từ. Mình không bảo thủ với việc này mà xin chia sẻ cảm nhận của mình như vậy.
Bài viết này chỉ là để tạo ra sự hiểu cơ bản, trực quan về vần điệu trong bài thơ. Các bạn có thể nhìn nhận theo khái niệm của các bạn. Cảm ơn các bạn.