Tình hình mạng không cho post vào mấy bài trao đổi đính đầu, post vào đây vậy...
THÀNH VIÊN TỰ TÌM TÊN
1. Trước tiên cần xác định thica của ttvnol đã và đang là một diễn đàn nghiệp dư, nếu chúng ta chưa thấy điều này hoàn toàn hiển nhiên. Nghiệp dư bản thân nó không có nghĩa là không hay. Với lại cái chức danh nghiệp dư và chuyên nghiệp ở thời hỗn loạn thông tin này, đặc biệt lại là về thơ, đâu biết ai hơn ai. Nhưng nghiệp dư ở đây được dùng với nghĩa nghiệp dư về chất lượng. Dù số lượng bài đăng trên đây thì trẻ con 6 tuổi nếu không phải thần đồng thì đếm thôi đã loạn óc.
2. Nhưng thica dù là một diễn đàn (có thể) mãi mãi nghiệp dư cũng không phải là điều đáng trách, chừng nào nó không có kinh phí hoạt động và những người tham gia không được trả lương. Một cộng đồng không thể đòi hỏi giá trị tinh thần hay ho khi không vỗ về nuôi nấng và chu cấp vật chất cho những thân xác tạo ra giá trị tinh thần. Tất nhiên là có người tự nguyện, nhưng về cơ bản, không ràng buộc được ý thức trách nhiệm bằng việc gắn nó với quyền lợi thì không tạo được bầu không khí chất lượng cao. Con người tầm thường là ở chỗ ấy. Và động lực luôn luôn phát triển (nhân cách) cũng là từ cái tầm thường dẫn đến huỷ diệt ấy.
Cái nghiệp dư ở thica này nói chung là tốt. Nghĩa là ai ai cũng có thể post bài lên và nếu không vi phạm nội qui (cũng chả khắt khe gì, còn hổng và ngố nhiều nữa là khác) thì sẽ không bị xóa. thica như một nơi để giải tỏa tương đối lành mạnh. Các mod giữ sự lành mạnh bằng cách kiểm duyệt những cái vi phạm nội quy và giữ hoà khí giữa các thành viên. Và nếu chỉ như thế, xét trên tính nghiệp dư, cũng là hoàn thành nhiệm vụ. Như bao mod khác.
Sở dĩ gọi thica là nơi giải toả vì hiện nay có rất rất nhiều người làm thơ. Có người cho rằng thơ mình hay đáng để người khác phải đọc, có người chỉ cho rằng viết vì ngứa miệng hót chơi, vì thích viết, không viết thì ra thì bức bối trong lòng. Nhiều lí do nữa? Chúng ta ở một mình với thơ cũng hãi lắm chứ. Xé đi đốt đi thì mấy ai nỡ. Thế là chúng ta phải đưa thơ ra ánh sáng. Tức là post lên. Đăng báo còn phải tốn tiền tem, ra bưu điện gửi đi, chờ được đăng hay không, rồi chờ ngày ra báo? Nói chung là rất rườm rà và không nhiều cơ hội thành công. Ở đây, dù dùng máy tại nhà hay mang đĩa mềm ra hàng net hay gõ trực tiếp theo cảm hứng, post phát, được ngay. Thế là đã thấy nhẹ nhõm nhiều rồi. Hơn nữa lại còn được hoạ thơ, trao đổi, chuyện trò, làm quen... Thì thế, người làm thơ (hẵng chưa gọi là người sáng tạo) nói chung thì cũng cô đơn hơn người khác ít nhiều. Nếu không cô đơn thì phần đông hầu như chẳng thường xuyên vào nơi nghiệp dư như thica này.
Như vậy, nếu không bị mê muội bởi mạng thì người tham gia thica, với việc thoải mái post bài và trao đổi, được cân bằng tâm lí ít nhiều khi được tự do thể hiện. Đó là cái hay về mặt đời sống xã hội của thica.
3. Bên cạnh nhu cầu tự do thể hiện còn có một nhu cầu lớn lao không kém là được công nhận. Như đã trình bày, có người chỉ cho là mình ngứa miệng hót chơi, họ hót xong là sướng rồi, ngứa tiếp thì lại hót tiếp, được trao đổi về tiếng hót thì sướng thêm, vậy thôi, không được, không sao. Mà lại có người rất muốn được nhận xét, bình luận cái mình viết vì nhu cầu chia sẻ của họ, hy vọng của họ đặt ở việc viết nhiều hơn các sinh hoạt khác. Chính cái muốn này có phần là tiền đề cho sự phát triển.
Sở dĩ nói ?ocó phần? là vì có hai loại muốn. Muốn ve vuốt và muốn cọ x(s)át. Không nhiều người dám đối diện với sự thật, có thể họ sẽ cảm thấy sốc khi bị phê bình cái mình viết, họ chỉ thích bình luận nhẹ nhàng, đá qua đá lại vì họ cô đơn, nhạy cảm và dễ vỡ. Loại muốn này hợp với cái gì du dương và đều đều. Còn muốn cọ xát, tất nhiên sự cọ xát sẽ nảy sinh năng lượng. Nhưng đó lại thuộc về tính chuyên nghiệp mất rồi ơi thica nghiệp dư của tôi.
4. Cuộc sống là một dòng thác và sống là cá hồi phải vượt thác. Chỉ cần không bơi nữa là đã bị cuốn về quá khứ rồi. Nên dù là nghiệp dư và trên mạng thì cũng là sống. Và đã sống thì phải phát triển và hoà vào dòng phát triển. Dù không thể yêu cầu phát triển nhanh như chuyên nghiệp thì vẫn phải phát triển.
Hơn thế, thica cũng thuộc ttvnol là diễn đàn số 1 của giới trẻ hiện nay nên dù là chim non cũng sẽ là một trong những chim đầu đàn. Nó phải tự so sánh với mình và giá trị cao. Còn cứ so kiểu chúng ta không to bằng hội nhà văn suy ra chúng ta cũng có thể làng nhàng, thì nó sẽ góp phần ******** hình văn học trên mạng, cái có cơ hội và tiềm năng phát triển mạnh, cứ lờ đà lờ đờ. Tôi nghĩ, sẽ có lúc chính phủ nhận ra một cách sâu sắc vai trò thực sự to lớn của các diễn đàn liên mạng trong việc kết nối người dân, phát triển tri thức lành mành. Và sẽ biết đầu tư.
Phát triển, cái này, tôi nghĩ, các mod đều xác định được. Điều này thể hiện qua cách họ hành động. Ít ra họ cũng thấy một điều là làm mod thica thì khó mà yên lòng hoà vào cái công việc kiểm duyệt và giữ hoà khí đều đều như số đông các mod khác.
5. Tôi nghĩ, cách phát triển có thể khả dĩ ở thica, cũng chả khác hơn cách cần làm ở box vănhọc, trước tiên chỉ là đọc. Các mod và các thành viên tâm huyết sẽ tổng hợp được các địa chỉ hay, tác phẩm hay, nhận định hay? Khi có những sự so sánh, những tầm cao trước mắt thì người viết mới ý thức hơn về cái mình viết. Cũng như ý thức hơn về cách cảm nhận, đối xử với văn thơ?
Nhưng để ý thức được những cơ sở để tự phát triển và cộng hưởng phát triển ấy, các thành viên không có cách nào khác là phải đọc. Xem cách các thành viên hoạt động thì có thể thấy là phần đông (cả một số mod, cả tôi) lười đọc cái mới. Nghĩa là phần đông chưa có ý thức đọc. Thế nên việc thiết lập được ý thức chịu đọc cho thành viên phải là việc phải làm và khó khăn song song với việc sưu tầm, sáng tạo thông tin.
6. Ngay cả bài này chắc sẽ có rất ít thành viên đọc vì không để ý hoặc không thích. Hoặc đọc xong mà không bận tâm. Mà tôi nghĩ, nó không phải là một bài gì để đời nhưng mỗi thành viên đều cần trải qua những suy nghĩ cơ bản như vậy. Nếu coi thơ là một cái gì đáng để tôn trọng hơn là chỉ chơi bời rồi kéo phécmơtuyê. Cá nhân tôi vẫn coi văn học, thơ ca là bến đỗ để tiếp năng lượng mạnh mẽ hơn chứ không phải một nơi để tè một cái xả xui.
Cách để tạo được sự chú ý của thành viên với các giá trị và học thuật có lẽ đơn giản là: Các mod và thành viên nên tạo dòng chữ kí của mình là một lời mời và đường dẫn vào một (hoặc vài) topic có nhiều bài sưu tầm hoặc thành viên viết có giá trị. Cái mà người ta cần đọc trước tiên.
Loanh quanh mấy chuyện phát triển tri thức trên mạng cũng chỉ tập trung vào việc đọc và định hướng đọc mà thôi. Xong thì mới thảo luận ra ngô ra khoai được.
7. Đó là chuyện đọc. Còn cách sinh hoạt khác như offline hay ý định làm các tập san, liên hệ, giao lưu thì lại đặc biệt cần những mod
-P tự nhận là ít chuyên môn thơ văn
như gungcayvn. Nên ai cũng có vai trò mà mọi người cần của mình cả. Đó gọi là chuyên môn hoá.
8. Nói là đọc và cố chịu khó đọc nhưng không hề đơn giản chút nào. Bởi không phải ai cũng viết ra chân lí. Nhiều thông tin và cảm nhận của người viết có tiếng còn hoàn toàn lệch lạc. Cho nên nếu chịu khó đọc cũng là phải dấn thân vào hoang mang và tìm cách vùng ra, mỗi lần vùng ra ấy là một lần cọ xát, lột xác để nâng cấp. Nâng cấp như bất kỳ một tri thức muốn vươn lên tầm cao chứ không phải đơn thuần và khư khư ý nghĩ đọc chỉ là để bị làm nhà văn, nhà thơ. Điều này khó, vì đã ý thức nghiệp dư thì dễ chỉ hoà vào cuộc sống nghiệp dư tầm tầm và a dua bất kể đúng sai ngoài những khoảng ngắn ngủi bên thơ, văn và tri thức ròng mà thôi. Và với ý thức nghiệp dư thì chưa thể hiểu được tiến tới ý thức chuyên nghiệp thực ra cũng là tiến tới nhiều cơ hội kiếm tiền khá khẩm và trong sạch hơn trong thời đại này. Dù sao thì nhiều ngu dốt của dòng đời cũng không thể khiến chúng ta dễ dàng phủ nhận được đây là thời đại của tri thức. Nên nhiều khi phải ép mình đọc không phải để làm nhà thông thái mà đơn giản để không tụt hậu là vì thế.
9. Chuyện này có lẽ cũng phải mưa dầm thấm lâu. Biết là nó lâu nên không chỉ các mod đã xác định được mà mỗi thành viên càng phải xác định sớm để không cậy mưa dầm thấm lâu mà cứ ì ì à à dầm dầm dề dề.
10. Thích nhất là sự tự nâng cấp của các mod. Dù sao mod cũng bị/được thành viên nghĩ là có hiểu biết hơn người. Biết đâu một ngày tác phẩm hay và các mod, được trả lương?
18.03.04
Tôi mới biết 3 địa chỉ thấy có những bài viết có chất lượng và ít nhiều mang tính chuyên nghiệp mà tôi nghĩ bất cứ ai cũng nên thử một lần click vào:
talawas.org
evan.vnexpress.net
tienve.org (tính chuyên nghiệp cụ thể nhất là ở phần Tạp chí Việt)
Và một địa chỉ nghiệp dư mà có những ngòi bút tung tẩy, phá cách, nhạy bén và đôi khi cả lộn xộn hơn, dễ bị firewall hơn:
gio-o.com
...ngày mai sẽ nở hay tàn-nghe đi em tiếng bầy đàn xôn xao...
Được away sửa chữa / chuyển vào 18:59 ngày 18/03/2004
Bài gốc đăng tại: ttvnol.com ↗