Xe bus và xe buýt
✨
Có một độc giả đọc Ra vườn nhặt nắng hỏi:
Tại sao "xe bus" lại không viết là "xe buýt" cho Việt Nam hơn?
Việc này là do lựa chọn của thẩm mỹ. Ad khốn thấy từ "xe bus" nhìn trông dễ thương, gọn gàng, đẹp trai giống mình thì dùng. Không hề chê từ "xe buýt", cũng đẹp, chỉ là thích từ kia hơn.
Với cả, hầu hết trẻ em Việt Nam thì dù viết là "xe bus" hay "xe buýt" thì vì vẫn đọc ra là "xe buýt" với âm "buýt" dễ thương như tiếng còi xe.
Cũng có người đọc "bus" theo cách phát âm tiếng Anh, không sao. Nhưng đọc lên là "xe buýt" nghe vẫn đã tai nhất, giúp hình dung ra cái xe bấm còi "buýt buýt" cute.
Trong một từ có bao nhiêu là tính tượng thanh, tượng hình, bao gửi gắm thông minh của dân gian. Chỉ bằng mấy cái hình chữ, mấy cái âm đọc lên từ đó mà lại gợi cho ta cái xe, con cá, cái cây.
"cái xe", "con cá", "cái cây" đọc lên nghe rất là khác "kái xe", "kon ká", "kái kây".
Nghe lại càng khác "q(u)ái xe", "q(u)on q(u)á", "q(u)ái q(u)ây".
"Hẹn em ở chỗ cái cây khác" khác "Hẹn em ở chỗ quái quây" đúng không. Một đằng là rủ nhau đi tâm sự. Một đằng là rủ nhau đi đánh quái.
Việc quy ước các chữ cái c, k, q đều là kí hiệu cho âm "cờ" là bắt 3 chữ cái này phải phát âm giống nhau. Việc này dẫn tới:
+ "Cành", "kành" và "q(u)ành" phải đọc giống nhau -> Sai. Không đúng với sự khác biệt trong âm tự nhiên khi phát âm 3 từ này. Đọc giống nhau là ngọng giống anh Nhạ nha.
+ Đang từ âm "cờ" quy ước kí hiệu bằng các chữ cái c, k, q, ghép với âm "ành" lại ra 3 từ khác âm, khác nghĩa hoặc không có nghĩa: "Cành", "kành", "quành" -> Rối loạn âm gây ra rối loạn nghĩa.
Nếu không phân biệt được sự khác biệt khi phát âm "Cành" và "Kành" thì khi đọc "Cành" với "Quành" bạn đã thấy khác biệt hẳn về phát âm chưa?
Và "Cành" khác nghĩa với "quành" đúng không?
Nếu không thấy sự khác biệt, chúc mừng, bạn đã cài đặt cách đọc sai thành công.
Xét nghiệm này cho thấy bạn đã dương tính với cách đọc sai.
Chỉ 1 điểm sai bắt các chữ cái c, k, q phải đồng âm (đều phát âm là "cờ") này thôi là đã cực kỳ bất cẩn, lỗi lầm với học sinh và sự thông minh của tiếng Việt rồi.